એક રાજાની ટેકના મધ્યકાલીન કિસ્સાના દૂહા - Ek Rajani Tekana Madhyakalin Kissana Duha - Gujarati

એક રાજાની ટેકના મધ્યકાલીન કિસ્સાના દૂહા

સાંભળો છો કે શાયબા, મારી કાયા કરમાણી
એક માખીને કારણે મારી ઊંઘું વીંખાણી. ૧

પોઢી હતી પલંગમાં, વસમા દી વૈશાખ
વાયરો રહી ગ્યો વાલમા, મારે મોઢે બેઠી માખ. ૨

ઉડા઼ડું તો ઊંઘ ઊડે, ને ઓઢું તો અકળાઉં
ધાડ પડે ધોળે દિયે, હું લાખેણી લૂંટાઉં. ૩

રે’વું ન તારા રાજમાં, મર કાળા કળેળે કાગ
નીંદર નાવે નેનમાં, મારે અંગ ઊઠે આગ. ૪

ડાબો મેલ્યો ડાયરો ને જમણી જળની વાટ
પરણી પીયર સંચરી, અરે દૈવે વાળ્યો દાટ. ૫

હાલકહૂલક થૈ રહ્યું, જાણે ચૌટે પેઠો ચોર
ગરજ્યો ગઢવી ઓટલે, જ્યમ ગરકે ગિરમાં મોર. ૬

કાળી ટીલી કનકની, ખોટ ખતરિયાં વટ્ટ
ધિંગાણા ધોળે દિયે, તેને ઝીંકે નહિ ઝાપટ્ટ. ૭

ધીક હજો ધરણીપતિ, તું મૂંછો શેની મરડ
પરણી પોષાણી નહિ, તારો ઠેલો મેલ્યને ઠરડ. ૮

વેલો આવે વીઠલા, મારે હાથ નથી હથિયાર
આ મેણાથી મુકાવવા, તું ચડજે મારી વાર. ૯

વેગે ધાયો વીઠલો, કરતો કપરી કૂચ
મેણિયતે માથું ધર્યું, તેની મૂંડી નાખી મૂંછ. ૧૦

ધન રાણી, ધન ચારણા, ધન રાજા ભરથાર
ધન વાળંદ વીઠલા, મેણાં ફેડણહાર. ૧૧


एक राजानी टेकना मध्यकालीन किस्साना दूहा

सांभळो छो के शायबा, मारी काया करमाणी
एक माखीने कारणे मारी ऊंघुं वींखाणी. १

पोढी हती पलंगमां, वसमा दी वैशाख
वायरो रही ग्यो वालमा, मारे मोढे बेठी माख. २

उडा़डुं तो ऊंघ ऊडे, ने ओढुं तो अकळाउं
धाड पडे धोळे दिये, हुं लाखेणी लूंटाउं. ३

रे’वुं न तारा राजमां, मर काळा कळेळे काग
नींदर नावे नेनमां, मारे अंग ऊठे आग. ४

डाबो मेल्यो डायरो ने जमणी जळनी वाट
परणी पीयर संचरी, अरे दैवे वाळ्यो दाट. ५

हालकहूलक थै रह्युं, जाणे चौटे पेठो चोर
गरज्यो गढवी ओटले, ज्यम गरके गिरमां मोर. ६

काळी टीली कनकनी, खोट खतरियां वट्ट
धिंगाणा धोळे दिये, तेने झींके नहि झापट्ट. ७

धीक हजो धरणीपति, तुं मूंछो शेनी मरड
परणी पोषाणी नहि, तारो ठेलो मेल्यने ठरड. ८

वेलो आवे वीठला, मारे हाथ नथी हथियार
आ मेणाथी मुकाववा, तुं चडजे मारी वार. ९

वेगे धायो वीठलो, करतो कपरी कूच
मेणियते माथुं धर्युं, तेनी मूंडी नाखी मूंछ. १०

धन राणी, धन चारणा, धन राजा भरथार
धन वाळंद वीठला, मेणां फेडणहार. ११


Ek Rajani Tekana Madhyakalin Kissana Duha

Sanbhalo chho ke shayaba, mari kaya karamani
Ek makhine karane mari unghun vinkhani. 1

Podhi hati palangaman, vasama di vaishakha
Vayaro rahi gyo valama, mare modhe bethi makha. 2

Uda?dun to ungh ude, ne odhun to akalaun
Dhad pade dhole diye, hun lakheni luntaun. 3

Re’vun n tara rajaman, mar kala kalele kaga
Nindar nave nenaman, mare anga uthe aga. 4

Dabo melyo dayaro ne jamani jalani vata
Parani piyar sanchari, are daive valyo data. 5

Halakahulak thai rahyun, jane chaute petho chora
Garajyo gadhavi otale, jyam garake giraman mora. 6

Kali tili kanakani, khot khatariyan vatta
Dhingana dhole diye, tene zinke nahi zapatta. 7

Dhik hajo dharanipati, tun munchho sheni marad
Parani poshani nahi, taro thelo melyane tharada. 8

Velo ave vithala, mare hath nathi hathiyara
A menathi mukavava, tun chadaje mari vara. 9

Vege dhayo vithalo, karato kapari kucha
Meniyate mathun dharyun, teni mundi nakhi munchha. 10

Dhan rani, dhan charana, dhan raja bharathara
Dhan valanda vithala, menan fedanahara. 11


Ek rājānī ṭekanā madhyakālīn kissānā dūhā

Sānbhaḷo chho ke shāyabā, mārī kāyā karamāṇī
Ek mākhīne kāraṇe mārī ūnghun vīnkhāṇī. 1

Poḍhī hatī palangamān, vasamā dī vaishākha
Vāyaro rahī gyo vālamā, māre moḍhe beṭhī mākha. 2

Uḍā઼ḍun to ūngh ūḍe, ne oḍhun to akaḷāun
Dhāḍ paḍe dhoḷe diye, hun lākheṇī lūnṭāun. 3

Re’vun n tārā rājamān, mar kāḷā kaḷeḷe kāga
Nīndar nāve nenamān, māre anga ūṭhe āga. 4

Ḍābo melyo ḍāyaro ne jamaṇī jaḷanī vāṭa
Paraṇī pīyar sancharī, are daive vāḷyo dāṭa. 5

Hālakahūlak thai rahyun, jāṇe chauṭe peṭho chora
Garajyo gaḍhavī oṭale, jyam garake giramān mora. 6

Kāḷī ṭīlī kanakanī, khoṭ khatariyān vaṭṭa
Dhingāṇā dhoḷe diye, tene zīnke nahi zāpaṭṭa. 7

Dhīk hajo dharaṇīpati, tun mūnchho shenī maraḍ
Paraṇī poṣhāṇī nahi, tāro ṭhelo melyane ṭharaḍa. 8

Velo āve vīṭhalā, māre hāth nathī hathiyāra
Ā meṇāthī mukāvavā, tun chaḍaje mārī vāra. 9

Vege dhāyo vīṭhalo, karato kaparī kūcha
Meṇiyate māthun dharyun, tenī mūnḍī nākhī mūnchha. 10

Dhan rāṇī, dhan chāraṇā, dhan rājā bharathāra
Dhan vāḷanda vīṭhalā, meṇān feḍaṇahāra. 11


Source : રામનારાયણ વિશ્વનાથ પાઠક